HAGB Kararı Verilmiş Olan Dosyanın Zamanaşımı Süresi Nasıl Hesaplanır?
Hükmün Açıklanmasının Geri Bırakılması kısaca ( HAGB ) diye bilinen ceza hukukuna ilişkin müessese hakkında bir çok eleştiri bulunmaktadır. Meslektaşların her dosya için yeterli inceleme yapılmadan HAGB veriliyor eleştirileri çok haksız da sayılmaz. Mahkumiyet kararlarının dosyası fazla olduğundan dolayı Anayasa Mahkemesi, HAGB’yi yeniden ele alarak bir düzenleme getirdi. Bu düzenlemeye göre itiraz değil artık yeni verilen kararlara karşı istinaf yolu açılmış oldu. Ancak kanun yolları açmaktan ziyade etkin bir kanun yolu incelemesi için gerekli tedbirlerin alınması gerektiğini düşünmekteyiz. Çünkü 10 dosyanın 7’sinde kanaatimize göre beraat etmesi gereken kişilere dahi HAGB verildiğini üzülerek görmekteyiz. Bu yazıda kişilere HAGB kararı verildikten sonra 5 yıllık denetimli serbestlik süresi içinde yeni bir suç işlenmesi durumunda HAGB verilmiş olan dosyanın zamanaşımının nasıl hesaplanması gerektiğini ele alacağız.
HAGB kararı kesinleştiğinde 5 yıl süre boyunca zamanaşımı süresi durmaktadır. 5 yıllık süre geçtiğinde ise zaten düşme kararı verilmektedir. Peki HAGB’den dolayı denetim süresinde yeni suç işlendiğinde yeni suçun işlendiği tarih ile mi zamanaşımı süresi başlar yoksa yeni suçun kesinleşmesi ile mi başlar sorusunu sorduğumuzda; bizim kanaatimize göre HAGB kararının denetimi süresinde yeni suçun işlendiği tarih ile tekrar başlayacak olmasıdır. Uygulamada ise yeni suçun işlendiği tarih olarak değil de kesinleştiği tarih dikkate alındığını görmekteyiz. Bu düşünceye şu sebeple iştirak etmemekteyiz;
Ceza Muhakemesi Kanunu – Madde 231/11. – Denetim süresi içinde kasten yeni bir suç işlemesi veya denetimli serbestlik tedbirine ilişkin yükümlülüklere aykırı davranması hâlinde, mahkeme hükmü açıklar.
Kanuna göre denetim süresi içerisinde yeni bir suç işlenmesi yeterlidir. Yeni işlenen bir suç için mahkumiyet kararı verilerek bu karar kesinleştiğinde ancak HAGB verilen dosyaya ihbarda bulunulduğu için olsa gerek mahkemeler bu şekilde hesaplama yapmaktadır.
Kendi kanaatimize göre değil ancak uygulamadaki duruma göre dava zamanaşımı süresini örnekleyecek olursak;
Suç : Basit Dolandırıcılık
HAGB kararına konu dosyadaki suç tarihi : 01/01/2010
HAGB kararına konu dosyadaki kesinleşme tarihi 01/01/2015 ve denetim 01/01/2020 yılına kadar devam ediyor.
Yeni açılan suça ilişkin suç tarihi : 01/01/2017
Yeni açılan dosyaya ilişkin mahkumiyet kesinleşme tarihi : 01/01/2018
Bu yukarıda örneğe göre : Suça ilişkin olağan zamanaşımı süresi : 8 yıldır. Olağanüstü zamanaşımı ise: 12 yıldır.
01/01/2018 tarihinde kesinleşen dosya ile HAGB dosyasına ihbarda bulunulacaktır. Bu durumda HAGB kararının kesinleştiği tarih ile yeni suçun kesinleştiği tarih arasında 3 yıl bulunmaktadır. Duran zamanaşımı ile olağan zamanaşımı süresi eklendiğinde 11 yıl olmakta yani. 01/01/2021 tarihinde zamanaşımı dolmuş olacaktır.
Ancak yeni suç tarihine ilişkin mahkumiyet kesinleşme tarihi 01/01/2018 yerine 01/01/2022 tarihi olmuş olsaydı. Olağanüstü zamanaşımı 12 yıl olduğundan duran zamanaşımı süresini hesaplamaya gerek kalmadan dosya hakkında düşme kararı verilmesi gerekecekti.
